ယေန႔အခ်ိန္ထိေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အမူႏွင့္ပက္သက္သမွ်လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မူၾကီးႏွင့္ပက္သက္၍ေလ့လာေတြ႔ရွိထားျခင္းကိုတင္ျပအပ္ပါသည္။
အျပည္ျပည္ဆို္င္ရာလူ႔အခြင့္အေရးေၾကျငာစာတမ္းကို ၁၉၄၈ခုႏွစ္ဒီဇင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ ကမာၻ႔ကုလသမဂၢအေထြေထြညီလာခံၾကီးက အတည္ျပဳျပဌာန္းခဲ့ပါသည္။
ထိုေၾကျငာစာတမ္းကိုျမန္မာႏိုင္ငံမွေထာက္ခံခဲ့ပီး ေလးစားလိုက္နာရန္တာ၀န္ရွိပါသည္။
ယခုေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အားတရားစြဲဆိုထားျခင္းႏွင့္ပက္သက္၍ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာလူ႔အခြင့္အေရးေၾကျငာစာတမ္းပါ အပို္ဒ္ (၉) အပို္ဒ္ (၁၀) အပို္ဒ္(၁၁) (က)(ခ) ပါ အခ်က္အလက္မ်ားကို ျမန္မာစစ္အစိုးရမွေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္းဆန္႔က်င္ခ်ိဳးေဖာက္လိုက္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။အပို္ဒ္(၉)မည္သူ႔ကိုမွတရားလက္လြတ္ အေၾကာင္းမဲ့ဖမ္းဆီးျခင္း၊ ထိမ္းသိမ္းခ်ုဳပ္ေႏွာင္ထားျခင္း၊ သို႔မဟုတ္ တိုင္းျပည္မွႏွင္ထုတ္ျခင္းမျပဳလုပ္ရ (ရွင္းလင္းခ်က္) မည္သူ႔ကိုမွမတရားဖမ္းဆီးျခင္းတိုင္းျပည္မွႏွင္ထုတ္ျခင္းမျပဳရ။
အပို္ဒ္(၁၀)လူတစ္ေယာက္၏အခြင့္အေရးႏွင့္ တာ၀န္၀တၱရားမ်ားႏွင့္ပက္သက္၍လည္းေကာင္း စြဲခ်က္တင္လာေသာျပစ္မူမ်ားႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း အဆံုးအျဖတ္ခံယူရာတြင္ လူတိုင္းသည္ လြတ္လပ္၍ ဘက္မလိုက္ေသာ တရားစီရင္မူ႐ံုးေတာ္တြင္ လူအမ်ားတက္ေရာက္ၾကားနာႏိုင္ေသာ စစ္ေဆးမူမ်ိဳးကို တူညီစြာခံစားပိုင္ခြင့္ရွိသည္။
(ရွင္းလင္းခ်က္)လူတိုင္းတရားမွ်တ၍ လူအမ်ားၾကားနာႏိုင္ေသာ တရားစီရင္မူကိုတူညီစြာခံစားပိုင္ခြင့္ရွိသည္။
အပို္ဒ္(၁၁)(က) တရားဥပေဒခ်ိဳးေဖာက္သည့္အမူျဖင့္တရားစြဲဆိုျခင္းခံရသူတို္င္းသည္ မိမိကိုယ္မိမိ ကာကြယ္ႏိုင္ရန္ လို္အပ္ေသာေဆာင္ရြက္စရာမ်ားကိုေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခြင့္အျပည့္အ၀ရရွိျပီး လူအမ်ားေရွ႔တြင္ ဥပေဒအတိုင္း စစ္ေဆး၍ အျပစ္က်ဳးလြန္သည္ဟု ထင္ရွားျပီး စီရင္ခ်က္ အတိအက်မခ်မခ်င္း ထိုလူတြင္ အျပစ္မရွိဟုခံယူပိုင္ခြင့္ရွိသည္။
အပိုဒ္(၁၁)(ခ)တစ္စံုတစ္ေယာက္၏လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ အျပဳအမူႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ ထိုအျပဳအမူျပဳလုပ္ခဲ့စဥ္အခ်ိန္အခါက ထုတ္ျပန္ထားေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ သို႔မဟုတ္ ႏိုင္ငံတကာ ဆိုင္ရာ ဥပေဒအရ ျငိစြန္းေသာ ျပစ္မူတစ္ခုအျဖစ္ခိုင္ခိုင္လံုလံု မတင္ျပႏိုင္ခဲ့
လွ်င္ ထိုသူအား အဆိုပါအျပဳအမူအတြက္ အျပစ္ရွိသည္ဟုမယူဆႏိုင္။ ထို႔အတူက်ဳးလြန္ေသာျပစ္မူအတြက္ ျပစ္မူက်ဳးလြန္စဥ္အခါက ထိုက္သင့္ေသႏိုင္ေသာအျပစ္ဒဏ္ထက္ ပိုမိုၾကီးေလးေသာအျပစ္ဒဏ္ေပးျခင္းမရွိေစရ။(ရွင္းလင္းခ်က္)လူတစ္ေယာက္အေပၚအျပစ္ရွိသည္ဟု ခိုင္လံုေသာစီရင္ခ်က္မခ်မခ်င္း ထိုသူသည္ အျပစ္မရွိဟုယူဆရမည္။
အထက္အပိုဒ္ (၉) အရ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား တရားလက္လြတ္အေၾကာင္းမဲ့ဖမ္းဆီးထိမ္းသိမ္းခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားသည္။အျခားေသာနိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားလဲအပါအ၀င္ျဖစ္သည္။
အထက္အပိုဒ္(၁၀)အရ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား တရားစီရင္မူတြင္လြတ္လပ္၍ဘက္မလိုက္ေသာ လူအမ်ားၾကားနာႏိုင္သည့္တရားစီရင္မူ အခြင့္အေရးမရရွိပါ။ အျခားေသာႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားလဲအပါအ၀င္ျဖစ္သည္။
အထက္အပိုဒ္(၁၁)(က)အရ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနျဖင့္ခုခံေခ်ပပိုင္ခြင့္အျပည့္အ၀မရရွိခဲ့ပါ။ တင္သြင္းေသာသက္ေသမ်ားပယ္ခ်ခံရပါသည္။ ေရွ႔ေနႏွင့္တိုင္ပင္ရန္လံုေလာက္ေသာအခ်ိန္အခြင့္မရခဲ့ပါ။ အာမခံလဲမရခဲ့ပါ။
အထက္အပို္ဒ္(၁၁)(ခ) အရ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အားတရားစီရင္ေနေသာအဖြဲ႔အစည္းမွာ ၁၉၇၄ ခုႏွစ္ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအရဖြဲ႔စည္းထားေသာ တရားေရးအဖြဲ႔အစည္းမျဖစ္ပဲ စြဲဆိုေသာအမူမွာ ၁၉၇၄ အေျခခံဥပေဒ မွပုဒ္မျဖင့္ မတရားအမူစီရင္ခံေနရျခင္း ထိုမတရားစီရင္မူအဖြဲ႔မွ မတရားေသာအမိန္႔ကို ခ်မွတ္ရန္ၾကိဳးစားအားထုတ္ေနျခင္းကို ျမန္မာျပည္တြင္းျပည္ပ မွ ျမန္မာႏိုင္ငံသားတိုင္း ၀ိုင္း၀န္းကာကြယ္ႏိုင္ရန္ကန္႔ကြက္ႏိုင္ရန္ တင္ျပအပ္ပါသည္။
အခ်ဳပ္အားျဖင့္ဆိုရေသာ္ ျမန္မာစစ္အစိုးရသည္ ဥပေဒကိုလိုရာစြဲသံုးလက္တစ္လံုးျခားလုပ္ရပ္မ်ားျဖင့္ ႏိုင္ငံတကာႏွင့္ကုလသမဂၢအဖြဲ႔ၾကီးကိုပါ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္သူႏိုင္ငံသားမ်ားကို လိမ္လည္လွည့္ဖ်ားလ်က္ရွိေနပါေၾကာင္းတင္ျပလိုက္ရပါသည္။